Özgün yapıları, cumbalı balkonları, işlemeli ahşap doğramaları ve yüksek duvarlı bahçeleriyle sivil mimari örneği ``Eski Bursa Evleri``, betonarme yapılardan bunalan kent sakinlerini, tarihin derinliklerinde yolculuğa çıkarıyor.

Bursa evlerinin tüm özelliklerinin ayrıntılı olarak yazıldığı Bursa Kadı Sicilleri`ndeki tereke kayıtlarında, bu yapıların hemen hemen tümünün iki katlı ve bahçeli olduğu, içinde akar çeşme bulunduğu anlaşılıyor.

Bursa`da çeşitli sosyal gurupların yaşadıkları evler farklı olmakla birlikte, çoğunlukla Bursa evlerinde üstte üç oda,altta bir oda, bir sofa, bir fırın yer alırken, 16. yüzyıla kadar kerpiçle yapılan binalarda, bu yüzyıldan sonra ahşap kullanımının önemli ölçüde arttığı, özellikle 18. yüzyıldan itibaren ahşap süsleme ve aşıboyası uygulamalarının yaygınlaştığı göze çarpıyor. Kentin önemli anıtları olarak sayılan, kendine özgü tekniği ve mimari yapısıyla dikkati çeken ``Eski Bursa Evleri``, ne yazık ki, tüm önlemlere karşın yok olma tehlikesi taşıyor.

SOMUNCU BABA`DAN BELEDİYE BİNASINA
Genellikle iki katlı ve dağın eğimine göre özel planlı olarak yapılan Bursa evlerinin en önemli özellikleri olarak, ``Geniş ve yemyeşil bahçeleriyle şakır şakır akan çeşmeleri`` gösterilirken, Eski Bursa Evleri`nin kentte ayakta kalmış en eski örneği evliyalardan Somuncu Baba Evi olarak gösteriliyor. Günümüzde müze olarak kullanılan Muradiye`deki Osmanlı Evi, Kanuni dönemine ait Üftade Hazretleri`nin evi de diğer örnekler olarak görülüyor. Yenişehir`de yine müze olarak kullanılan Şemaki Evi de, aynı tip sivil mimari eserlerin başında yer alıyor.``

Osmanlı dönemi Bursa`sını yaşatan ender sokaklardan biri olarak gösterilen Tophane Mahallesi`ndeki Kale Sokak ise Osmanlı sivil mimari örneklerine göre restore edilerek koruma altına alınan 10`un üzerindeki evi bünyesinde barındırıyor. Genellikle iki katlı, tek ya da çift çıkmalı olan Kale Sokak`taki evler, içlerinde halen oturulması açısından da ayrı bir özellik taşıyor. Reyhan Mahallesi de 19. yüzyıl sonunda yapılmış çok sayıda sivil mimari örneğinin bulunduğu bir mahalle olarak öne çıkarken, 1880 yılında inşa edilen ve Türkiye`nin en eski belediye binası olarak kabul edilen tarihi belediye binası ise Bursa`nın sivil mimari örneklerinin başında yer alıyor.