“AKM’NİN YENİDEN KENT KÜLTÜRÜNE, TAKSİM MEYDANINA VE İSTANBUL’A KAZANILMASI İÇİN ALTERNATİF ÖNERİLER”
MİMARLIK ÖĞRENCİLERİNE AÇIK FİKİR PROJESİ YARIŞMASI
JÜRİ RAPORU
23.11.2007
JÜRİ DEĞERLENDİRME TOPLANTISI TUTANAĞI
Jüri üyeleri, Bünyamin Derman, Cem İlhan, Ömer Kanıpak, Haydar Karabey, Timur Kayserilioğlu, Murat Tabanlıoğlu ile raportörler Hande Dedeal ve Zeynep Alpay saat 14:00’de İSTANBUL SERBEST MİMARLAR DERNEĞİ merkezinde toplandı.
Toplantıya Kerem Erginoğlu’nun gecikmeli katılımını bildirmesinden dolayı yedek jüri üyesi Timur Kayserilioğlu’nun asli jüri üyesi olarak atanmasına karar verildi.
Cem İlhan oy birliği ile jüri başkanı seçildi.
Raportörler, yarışmaya, 37 projenin katıldığını ve teslim edilen tüm projelerin kurallara uygun olarak hazırlanmış olduğunu belirttiler. Böylece, tüm projelerin değerlendirilmeye alınmasına karar verildi.
Jüri üyeleri, öncelikle tüm projeleri toplu olarak incelediler. Yapılan ön değerlendirmede, katılım düzeyinin gerek nitelik gerekse nicelik açısından yüksek oluşu ve yarışmaya katılan tüm projelerin ortaya konan soruya belirli bir düzeyin üzerinde katkı koydukları belirtildi.
Jüri, daha önce “Galataport” konusunda açmış olduğu öğrenci yarışmasında olduğu gibi, bu kez de kenti, kültürü ve mimarlığı ilgilendiren konularda, sorunun bir kez de kentliye, özellikle de gençlere sorulması ile ne denli farklı ve yaratıcı çözümler elde edebileceğini göstermesi bakımından sonucun sevindirici olduğunu vurguladı.
Daha sonra yapılan bireysel çalışma sonrasında değerlendirme ölçütleri üzerinde yeniden görüş alışverişinde bulunuldu ve toplu olarak birinci elemeye geçildi;
1. elemede:
3, 5, 7, 9, 15, 19, 34, 37 sıra nolu ve projelerin elenmesine oy birliği ile karar verildi.
2. elemede:
1, 2, 4, 6, 10, 11, 12, 13, 14, 16, 21, 24, 27, 28, 29, 30, 31, 35 ve 36 sıra no’lu projelerin elenmesine karar verildi.
2. elemede elenen projelerin AKM ve yakın çevresi konusunda geliştirmiş oldukları önerilere genel olarak aşağıdaki eleştiriler yapılmıştır:
Kentsel tasarım anlamında, ulaşım konusunda gerçekçi olmayan çözümler önerme, çevresel bağlamı ve kent belleğini dikkate almama,
Çevre ilişkilerinde süreklilikten yoksunluk,
AKM’nin ana fonksiyonlarına müdahale ile işleyişini zedeleme,
Bina iç mekanına ve temel opera-bale işlevine yapılan müdahale (kadırmak, parçalamak vb.),
Yalnızca cephe düzlemine indirgenen çözümler,
Mevcut yapı ve doku ile kurulan ilişkilerde sorunlar (ölçek, kitle, yüklü program vb.).
3. elemede:
8, 22, 26, 32 sıra no’lu projeler
Kamusal alanla kurulan bağlantılarının zayıflığı veya dengesizliği, diğerlerine göre daha yetersiz yaratıcı çözümler sunabilmiş olmaları, mevcut işlev akışları ve kitlelerle yeterli bağlantılar kuramamaları, yapısal önerilerini yeterince anlamlı kullanım senaryolarına dayandıramamış olmaları gibi nedenlerle elendiler.
3.Tur’da Elenenler projeler ile ilgili jüri görüşleri:
8. Sıra no'lu Proje: Önerilen çağdaş yapay topoğrafya olumlu bulunsa da, projede kamusal alanla kurulan eksenel bağlantının karşılığının bulunamamış olması, Meydan için kurgulanan alanın tarifsizliği, trafik ilişkisindeki parçalanmışlık, yan cephede önerilen çözümün kentsel zeminle iletişimsizliği elenmesine neden olmuştur.
22. Sıra no'lu Proje: Mete Caddesi’ni de içererek, kentsel aralığa ve göz ardı edilen alanlara gösterdiği duyarlılık olumlu bulunsa da, Taksim yönüne doğru gösterilen pasif tavır, Meydan’la bütünleşmedeki zaaflar ve AKM’nin işlevini canlandırma çabasındaki yetersizlik nedeniyle proje elenmiştir.
26. Sıra no'lu Proje: İşlevsel dönüşüm için önerilen senaryo ve mevcut otopark alanında kurgulanan plato olumlu bulunmuştur. Ancak, platonun bitiminde, bu açık alanı, Boğaz yönünde önerilen bir yapı ile dengeleme girişimi ile buradaki açılımı tıkamış olması olumsuz bulunmuştur. Proje elenmiştir.
32. Sıra no'lu Proje: Önerilen yaşam alanları ile mevcut doku arasında kurulan bağlantı çok olumlu ancak ilişkilerin tümüyle uçan, tarifsiz ve insan ölçeği ile ilişkisiz, soyut ve grafik bir bant ile omurgalandırma önerisi abartılı bulunmuştur. Proje elenmiştir.
Bu eleme sonrasına kalan 17, 18, 20, 23, 25, 33 sıra no’lu 6 proje ise ödüle değer bulundular.
KAZANAN PROJELER HAKKINDA JÜRİ GÖRÜŞLERİ:
Kazanan projelerin tümü varolan mevcut kentsel mekanlar ve korunması istenen yapıların sunduğu potansiyel olanakları olumlu biçimde kullanarak, canlı ve sürdürülebilir senaryolar ile desteklenmiş çağdaş bir kültür merkezi anlayışını gerçekleştirme yönündeki arayışları ve özgün önerileri nedeni ile ödüle değer görülmüşlerdir.
17 sıra no’lu proje, 10231 Rumuzlu Yarışmacılar:
Cengizhan Aydın (Kocaeli Üniversitesi)
Hatice Buşra Al (YTÜ)
Bu proje, mevcut yapının üst kotlarını şehire açması ve yapının Boğaz cephesini dikkate almadaki başarısı, mevcut otoparkta yaratılan başarılı yapay topoğrafya, metro bağlantısının başarılı bir şekilde yapıya entegre edilmesi, cephede oluşturulan dolaşım yolu ile bu önerinin yapı çevresinde kullanılması nedeniye proje ödüle değer bulunmuştur.
18 sırano’lu proje, 73748 Rumuzlu Yarışmacılar:
Merve Gül Özokçu (İTÜ)
Seda Kurt (İTÜ)
Tutku Sevinç (İTÜ)
Meydan yönünde ikinci bir cephe oluşturarak mevcut meydan alanlarından AKM lehine mekan çalan ve meydan kavramına yeni bir yaklaşım getiren, çatının potansiyellerini göz önünde bulundurarak bu alanı kullanan, tasarlanan teras aracılığı ile Boğaz’la ilişki kuran bu proje ödüle değer bulunmuştur.
20 sırano’lu proje, 17803 Rumuzlu Yarışmacı:
Ali Dur (İTÜ)
"Bu yapı çirkin” diyenlere yanıt verircesine önerdiği aykırı cephe yaklaşımına karşın yapının meydanla kurabileceği ilişki için farklı bir iletişim arayüzü hayali, kentsel ara mekanlarda, özellikle AKM’nın ardındaki boşluklarda önerilen duyarlı çözümler, AKM'nin bulunduğu yapı adasının tüm potansiyellerini gözeten yaklaşımlar ve çevresini kamu kullanımına sunmadaki cömert duruşu ile proje ödüle değer bulunmuştur.
23 sırano’lu proje, 13705 Rumuzlu Yarışmacılar:
İpek Sarı (YTÜ)
Serdar Köroğlu (YTÜ)
Taksim Meydanına AKM’ye de gönderme yaparak getirilen olumlu ve gerçekleştirilebilir zemin dokusu yanısıra, özgün bir dolaşım sistemi kurgulanarak, yapı cephelerinden derinlemesine bağlantılar aranarak iç mekanların daha ulaşılabilir olmasını ve dinamik kullanımını öneren çözüm önerisi olumlu bulunmuştur. Proje ödüle değer bulunmuştur.
25 sırano’lu proje, 21325 Rumuzlu Yarışmacılar:
Mehmet Yiğit Öztürk (YTÜ)
Hakkı Can Özkan (YTÜ)
Projenin sunduğu kararlı tavır çerçevesinde, süreklilik de sağlanarak bir üst örtü platformu ile yapay topoğrafya yaratmadaki başarısı, teras kullanımı ve Boğaz’a açılması nedeniyle proje ödüle hak kazanmıştır. Ayrıca “yapı koruma” kavramını rahatsız etmeden kullanarak buna başkaca, çağdaş bir perspektif getirmesi, gece ve gündüz yaşantısını gözler önüne sererek anlamlı senaryolar sunması ve tüm bu fikirleri sunarken gösterdiği grafik ifade başarısı ile de jürinin olumlu eleştirilerini alarak ödüle değer bulunmuştur.
33 sırano’lu proje, 18570 Rumuzlu Yarışmacı:
Cem Kozar (İTÜ)
Yalnızca “elit” bir sanatsever topluluğuna yönelik olduğu iddia edilen opera sahnesini Meydan’a ve kentliye açmadaki başarısı, kullanılma değerini yitirmiş İnönü Gezi’sini canlandırma çabası ile tarihsel bağlama olan duyarlılığı, mevcut otopark alanını Atatürk Kitaplığı ile buluşturmadaki başarısı, ön cepheyi bir sahne olarak değerlendirerek, dokuya hasar vermeden canlı bir kentsel arayüz yaratmadaki başarısı ile proje ödüle değer bulunmuştur.
DİĞER KATILIMCILAR:
Sıra No: 1, Rumuz: 05253 Adlen Ayla Hilmioğlu, İTÜ Mimarlık Bölümü, Y.Lisans
Sıra No: 2, Rumuz: 21717 Rüstem Çakmaklı, YTÜ, Mimarlık Bölümü
Güven Çimenoğlu, YTÜ, Mimarlık Bölümü, Y.Lisans
Sıra No: 3, Rumuz: 80352 Onur Sırma, YTÜ, Jeodezi ve Fotogrametri Mühendisliği
Kemal Elmas , MSGSÜ, Mimarlık Bölümü
Sıra No: 4, Rumuz: 17138 Engin Maçoro, İTÜ, Mimari Tasarım Y. Lisans
Berrak Yapıcı, İTÜ, Mimari Tasarım Y. Lisans
Sıra No: 5, Rumuz: 51711 Pınar Baş, Dokuz Eylül Üniversitesi, Mimarlık Bölümü
Sıra No: 6, Rumuz: 27139 Aslı Doğan, MSGSÜ, Mimarlık Bölümü
Serhat Özkan, MSGSÜ, Mimarlık Bölümü
Sıra No: 7, Rumuz: 78195 Gül Yıldırım,İTÜ, Mimari Tasarım Y. Lisans
Sıra No: 8, Rumuz: 19352 Avşar Karababa, İTÜ, Mimari Tasarım Y. Lisans
Bilge Kalfa, İTÜ
S.No: 9, Rumuz: 12876 Ali Derya Dostoğlu, MSGSÜ, Mimarlık Bölümü
Orkun Kasap, Kocaeli Üniversitesi, Mimarlık Bölümü
S.No: 10, Rumuz: 01682 Onurcan Çakır, İTÜ Mimarlık
S.No: 11, Rumuz: 38485 Erdoğan Onur Ceritoğlu, İTÜ Mimarlık ve İç Mimarlık
Caner Ölçüşenler, İTÜ Mimarlık Bölümü
Osman Emre Bağatoğlu, İTÜ İç mimarlık Bölümü
Sıra No: 12, Rumuz: 77878 Meral Yılmaz, Bilgi Üniversitesi Mimari Tasarım Y. Lisans
Hilal Ayaz, GAZİ ÜNV., Mimarlık Bölümü Y. Lisans
Mürüvvet Gülcan Şahin, Gazi Üniversitesi Mimarlık Bölümü
Sıra No: 13, Rumuz: 73158 Gürbey Hiz, İTÜ, Mimarlık Bölümü
Sıra No: 14, Rumuz: 42395 Bihter Çelik, İTÜ, Mimarlık Bölümü
Ömer Kıvanç Başak, İTÜ, Mimarlık Bölümü
Sıra No: 15, Rumuz: 31781 Murat Şahin, YTÜ ,Mimarlık- Y.Lisans
Sıra No: 16, Rumuz: 09182 Eylem Yılmaz, İTÜ, Mimari Tasarım Y. Lisans
Sıra No: 19, Rumuz: 74083 Özlem Ata, İTÜ, Mimarlık Bölümü
Sıra No: 21, Rumuz: 53282 Bengihan Fındık, Haliç Üniversitesi Mimarlık Bölümü
Sıra No: 22, Rumuz: 24881 Fatma Mayil, MSGSÜ, Mimarlık Bölümü
Perihan Usta, MSGSÜ, Mimarlık Bölümü
Baran Bilir, MSGSÜ, Mimarlık Bölümü
Sıra No: 24, Rumuz: 11895 Ebru Can, GAZİ ÜNV., Mimarlık Bölümü
Sıra No: 26, Rumuz: 19435 Gülenay Erdem, BİLGİ ÜNV.Mimari Tasarım Y. Lisans
Çiğdem Mahsunlar, BİLGİ ÜNV. Mimari Tasarım Y. Lisans
Sıra No: 27, Rumuz: 00126 Halidun Şenkal, İTÜ Mimarlık Bölümü
Okan Aydoğu, İTÜ Mimarlık Bölümü
Sıra No: 28, Rumuz: 45556 Sina Ödev, İTÜ Mimarlık Bölümü
Selcan Karatay, İTÜ Mimarlık Bölümü
Beril Sezen, İTÜ Mimarlık Bölümü
Turan Altıntaş, İTÜ Mimarlık Bölümü
Çağrı H. Zaman, İTÜ Mimarlık Bölümü
Sıra No: 29, Rumuz: 08002 Gizem Kaya
Gülsev Özbelen, ULUDAĞ ÜNV.Mimarlık Bölümü
Sıra No: 30, Rumuz: 35554 Artan Hysa, Bilgi Üniversitesi Mimari Tasarım Y. Lisans
Jurtin Hajro
Sıra No: 31, Rumuz: 88888 Özlem Yılmaz, Bilgi Üniversitesi Mimari Tasarım Y. Lisans
Sıra No: 32, Rumuz: 14117 Rıdvan Emre Öztürk, Bilgi Üniversitesi Mimari Tasarım Y. Lisans
Dilara Teke, İTÜ, İç Mimarlık Bölümü
Sıra No: 34, Rumuz: 01307 Altan Sinan Cebecigil, İTÜ, Mimarlık Bölümü
Sevi Reyhan, İTÜ Mimarlık Bölümü
Sıra No: 35, Rumuz: 32242 Zehra Pınar Sönmez, İTÜ, Mimarlık Bölümü
Deniz Tümerdem, İTÜ, Peyzaj Mimarlığı Bölümü
Nazlı Tümerdem, İTÜ Mimarlık Bölümü
Benek Çinçik, İTÜ İç Mimarlık Bölümü
Nesil Kalenderoğlu, İTÜ İç Mimarlık
Pınar Arslan, İTÜ Mimarlık Bölümü
Müge Arseven, İTÜ Peyzaj Mimarlığı Bölümü
Sıra No: 36, Rumuz: 37837 Mert Velipaşaoğlu, Bilgi Üniversitesi Mimari Tasarım Y. Lisans
Didem Yavuz, Bilgi Üniversitesi Mimari Tasarım Y. Lisans
Şebnem Şoher, Bilgi Üniversitesi Mimari Tasarım Y. Lisans
Sıra No: 37, Rumuz: 232121 Osman Gülseven, YTÜ, Mimarlık Bölümü
Turgay Atalı, YTÜ Mimarlık Bölümü
Fatih Ertekin, MSGSÜ Mimarlık Bölümü
JÜRİNİN KAMUOYUNA AÇIKLAMASI :
İstanbul Serbest Mimarlar Derneği, ilke olarak bu kentte olan biten yapısal faaliyetlerin kendi etik sorumluluk alanına da girdiğini düşünmektedir. Bu sorumluluk, işlere birebir sahip çıkmak, çekip çevirmek anlamında değil, daha çok bir sosyal sorumluluk olarak algılanmalıdır. Bu kentte bir çok kez karşılaştığımız oldu bittiler karşısında durmak, görüş bildirmek zorunda hissediyoruz kendimizi. Genel olarak “yapmayın etmeyin” diye sızlanmak bir işe yaramıyor. Kimileri, “malum çevreler gene itiraz edecek ama…” diyerek bildiklerini okumaya çalışıyorlar.
Yerine ne yapılacaksa artık, AKM’nin yıkılması konusunda da bir çok kez hem bireysel, hem de kurumsal olarak görüşler bildirdik. Ancak, anlaşılır ve pozitif alternatiflerin de kamuoyu ile paylaşılması gerekiyor bu tür konularda.
Bildiğiniz gibi, İSMD iki yıl önce, SOS-İstanbul üst başlığı altında, Galataport konulu bir öğrenci yarışması daha düzenlemiş ve gene gençlere, mimarlık öğrencilerine bu sorunlu alan ile ilgili görüşlerini sormuştu. Gelen son derece ilginç ve akıllıca çözüm önerilerini ise kamuoyu ve yöneticiler ile olabildiğince, ulaşabildiğince paylaşmıştı.
Konuların gençlerle paylaşılması da çok önemli. Onlardan, yaşam çevrelerine daha ciddi sorumluluklar alarak sahip çıkmalarını, geleceğe dönük çözümler üretmelerini ve görüşlerinin arkasında durmalarını bekliyoruz. Gençler biraz daha bağımsızlar bizlerden, bu nedenle de gerçekten anlamlı “alternatifler” üretebilirler diye düşünüyoruz.
Bir diğer amacımız da, kamuoyunu da bu konuda yeniden düşünmeye davet etmek, “bak neler de olabiliyormuş…” dedirtmeye çalışmak.
Burada gördüğünüz AKM hakkındaki önerilerin her biri kendi adına emek ve düşünce ürünü, her biri ayrı ayrı değerli. Hem bu yapıyı koruyarak yaşatmaya devam edebilmek, hem de eksiklerini gidererek yeniden insan sıcaklığına kavuşturmak, çağdaş kültürel etkinliklerin gerçekleşebilmesine yönelik olarak geliştirebilmek için yepyeni, taze, genç, akıllıca öneriler bunlar. Çözüm arayışımıza katılan tüm gençleri kutluyor ve teşekkür ediyoruz.
Bu yarışma ile yapmış olduğumuz basit bir sorgulama bile tüm ilgililere, sorunlara gerçekten pozitif düşünce ile, yapıcı olarak yaklaşılınca ne denli olumlu sonuçlar elde edilebileceğini gösteriyordur umarız.
Daha önce de defalarca belirttiğimiz gibi kent üzerinde sözü olan taraflar, yani; Yöneticiler, yerel ve küresel yatırımcılar, kentliler, sivil toplum örgütleri ve uzmanlar masaya “kazan-kazan” paradigmalarıyla oturmadıkları ve şeffaf biçimde tartışamadıkları sürece kent üzerindeki çıkar kavgaları keskinleşerek devam edecek.
İşte, bu nedenle, bizler de sağlam alternatifler üretmeye ve “kentli de katılmıyor ki…” diyenlerin önüne koymaya alışmalıyız.
Bunlar, ülkemizde kent sorunlarının çözümüne alternatifler üreterek katılım adına belki ilk tarihsel denemeler. Sivil toplum’un emekleme döneminde olduğu bir toplum için çok sevindirici şeyler…
Göreceksiniz, yakın gelecekte bu tür yöntemlerin kullanımı artacak.
İstanbul yaşadıkça, bir yerlerde bize SOS vermeye devam edecek gibi gözüküyor. Bugün burada, yarın başka bir yerde… İki yılda bir İSMD tarafından -Arkitera Mimarlık Merkezi’nin de katkısı ile- sürdürmeyi umuyoruz bu seriyi.
Haydar Karabey
Bütün yorumları forumda okuyun!Bütün yorumları forumda okuyun!