Proje Müellifi
Serdar Uslubaş (Ekip Başı)
Merih Feza Yıldırım
Güray Karabağlı

Kemeraltı Üzerine
Bugün Kemeraltı sokaklarında gezenlerin pek azının farkında olduğu bir şey var. Bir zamanlar Kemeraltı’nda gezmek demek, kıyı da gezmek demekti. Sandalların, mavnaların, yelkenlerin arasından, denizin serinliği çarparken yüzünüze,
yelkenlerin rüzgarda dans edişini izlerken, dünyanın en büyük çarşısında gezmek demekti.

Ceylan boynuzu yakıştırması yapılan iç liman, denizden bakılınca en güzel şehir unvanını İzmir’in almasında önemli rol oynardı. Bu liman doldu, insanlar denizden toprak kazandı, Kemeraltı denizini kaybetti, denizle beraber gemiler de, yelkenler de, rüzgar da gitti.

Kemeraltı Çarşısı bugün niye oradadır ya da niye orada kurulmuştur. Ziyaretçileri, sakinleri bunun farkında mı? Bir zamanlar ticaretin merkezi olan iç limanı çevreleyen, onlarca han, cami ve dükkan asıl Kemeraltı’dır. Karakterini ve siluetini limanın belirlediği çarşı, bugün içine düştüğü imaj kaybını, eski siluetini canlandırarak kazanabilir. Kimliğini eski izlerin üzerine inşa edebilir.

Kemeraltı’nı kavramak ve anlamak binaların yönelişini caddelerin formunu kavrayabilmek iç limanının varlığını bilmeden olamaz. Kentli iç limanın izlerini üst örtü aracılığı ile yeniden kavrayabilir.

Kemeraltı bugün ilham verdiği projelerle bile rekabet etmekte zorlanıyor, Kemeraltı’nın bugün yaşadığı sorun imaj sorunudur.

Kemeraltı Fora
Geçmişin izlerine saygı duyan tüm kentlilere bir çağrıdır.Kemeraltı’nın iç limanın izinde ve tüm sokaklarında eski siluetini yeniden yaratmak çabasıdır. Ziyaretçilerine bu çarşının geçmişine ait soruları kendine sorma çağrısıdır. Kemeraltı çarşısının belleğinde ki bu izi yeni bir mekan deneyimi olarak kullanıcıya sunma çağrısıdır.


1. Büyük Vezir Han, 2. Ok Kalesi, 3. Menemen İskelesi, 4. Kızlarağası Hanı, 5. Hisar Camii, 6. Kara Han, 7. Acemiler Hanı, 8. Arnavut Hanı, 9. Demir Han, 10. Şadırvan Camii,11. Kestane Pazarı Camii, 12. Başdurak Camii, 13. Barut Han, 14. Kemeraltı Camii, 15. İç Liman, 16. Bataklık


XIV. yy Piri Reis İzmir Körfezi Haritası (İç Liman açıkça görülebilir)

Çarşının üstünü yelkenlerden esinlenerek örten elemanlar Anafartalar Caddesi ve 872 (iç liman iz) Sokak boyunca daha görkemli ve silueti etkileyecek şekilde özelleşir.

Kemeraltı Fora ziyaretçilerine geçmişin izinde Kemeraltı’na farklı bir gözle bakma, sürprizlerle dolu Kemeraltı denizine yelken açma çağrısıdır. Yelkene öykünerek üretilen elemanlar Kemeraltı’nın geçmişle olan bağlantısını kuvvetlendirirken, akılda kalıcı yeni bir imajın inşasını da kolaylaştıracaktır.

Salepçioğlu Vakıf İş Hanı ve Yakın Çevresi (1. Bölge)
Salepçioğlu İş Hanını merkez olarak kabul eden alanda, iş hanı zemin katındaki dükkanların restoran-kafe olarak değiştirilmesi ve iç avluyla bağlanıp, ağacıyla, havuzuyla ve gölgelikleriyle yaşayan bir yeme-içme-dinlenme alanı oluşturulması ön görülmüştür. İş merkezinin yola göre 0,50 cm düşük olan zemin katının döşeme kaplaması emprenye ahşap olarak yenilenmiş sokak dokusuyla kısmen kopartılarak özelleşmiş ve estetik bir yaşam alanı oluşturulmuştur. Yine 852 Sokak ile Anafartalar Caddesi kesişiminde bilgilendirme / etkinlik alanıyla gezginlere yön verici bir mekan oluşturulmuş ve insan akışına yön veren yeni bir odak önerilmiştir.

Mevcut dükkan sundurmaları ve tabelaları yenilenip tasarlanan elemanlarla donatılarak karmaşıklık ortadan kaldırılarak tarihi dokunun algılanması hedeflenmiştir. Meydanın karakterine uygun 2.tip üst örtü elemanları mekan hissini kuvvetlendirirken gökyüzü ile teması kesmemekte ferah alanlar önermektedir.

Başdurak Camii ve Yakın Çevresi (2. Bölge)
Kemeraltı bölgesinde sayıları oldukça fazla olmasına rağmen algılanma problemi yaşayan camiler, tasarımdaki üst örtünün yalınlığı ve cami etki alanlarına geldiğinde şeffaflaşarak azaltılması sayesinde tekrar görünür/algılanır olmuş ziyaretçilere farklı mekan hisseleri sunmuştur. Anafartalar boyunca beyaz/açık sarı membran/kumaş malzemeden caddeyi örten elemanlar/direkler, algılama alanına yaklaşıldıkça sıklıkları azalır ve örtü malzemesi olarak bitkileri kullanır. Daha da yaklaşıldıkça örtüler tamamen kalkarak camiler, hanlar gibi önemli yapılar ön plana çıkarılır. Mevcut ağaçlar önemli gölge elemanları olarak Kemeraltı yaşantısına katılır.

Havra (929 Sokak) Yakın Çevresi (3. Bölge)
Eşrefpaşa Caddesi +6.05 kotundan girilen Havra Sokağı, Anafartalar Caddesi ile kesiştiği noktada +2.95 kotuna inmektedir. Etrafında pek çok havranın bulunması nedeniyle Havra Sokağı adını alan 929 Sokak eski adıyla İstiklal Sokağı, Kadifekale ve Agora aksını konak meydanına bağlamasıyla geçmişten günümüze çok önemli bir aksı tutmuştur.

Günümüzde manav, şarküteri, balıkçı, aktar gibi işlevleri üzerinde barındıran sokak Eşrefpaşa girişinden Anafartalar’a uzanan hattı boyunca örtülmüş fakat Kestane Pazarı Camisi ile sonlanması nedeniyle bu örtü sokak sonunda baskınlığı azaltılarak caminin Havra Sokağı’ndan da algılanması sağlanmıştır. İşlev olarak yine aynı işlevleri barındıran dükkanların yanında sokağın genişlediği aksta oturma dinlenme ve yeme içme işlevlerine cevap verecek bir alan oluşturularak sokağın sıradanlığına ve kalabalığın dinlenme ihtiyacına çözüm bulunmuştur.

İzmir’in balığıyla, peyniriyle, sebzesi, meyvesi ve her şeyiyle vazgeçilmez pazarı olan sokak bu işleviyle de gücüne güç katacaktır.İmaj Galerisi

İç Liman İzi	Dinlenme Yerleri Şeması	Model Dağılım - Algılama Çemberleri Şeması
1. Bölge Planı	Kesit ve Görünüş	Kısmi Cephe ve Plan
Üst Örtü Elemanları	Perspektif	Perspektif
Perspektif

İzmir Büyükşehir Belediyesi Kemeraltı Çarşısı Üst Örtü ve Kent Mobilyaları Ulusal Fikir Yarışması