Proje Müellifleri
Nail Atasoy, Mimar

Yardımcılar
Hülya Tuncer, Mimar
Çiğdem Yüksek, Teknik Ressam
Özgür Emek, Teknik Ressam
Aytuğ Yörük Ameml
Tayfun Tercan, İç.Mim.Öğr.
Bora Örken, İnş.Tek.

Danışmanlar
Ayşegül Günaydın, Peyzaj Mimarı
Deniz Atasoy, Mimar
Rana Dirin, Mimar
Ramon Sastre, Prof.Dr.
Akın Akıncı, İnş.Müh.
Hikmet Demir, Elk.Müh.

Proje alanına dair genel tasarım kararları belirlenirken, yarışma projesi alanının “Antalya kent ölçeğindeki konumu, ülke için önemi ve dünyadaki tanımı” belirleyici etken olmuştur. Bu bağlamda; proje alanı Antalya kenti için son derece önemli rekreasyonel ve turizm aktiviteleri içeren Konyaaltı Bölgesi’nde ve kıyı bandındaki yoğun kullanım dinamikleriyle de ilişkili bir konumda yer almaktadır. Proje alanının deniz ve kıyı ile görsel ve fiziki ilişkisinin sağlanabilmesi için Minicity yapısının projelendirme kapsamında ele alınmaması bir zorunluluk olarak değerlendirilmiştir.

Antalya kentinin diğer dinamikleriyle birlikte aynı zamanda öncelikli bir turizm kenti olduğu, hatta ülke ekonomik girdileri açısından turizm gelirleri noktasında lokomotif konumda olduğu tüm kamuoyunun birleştiği bir olgudur. Bununla birlikte son yıllarda özellikle yurtdışından gelen turistlerin uygulanmakta olan “her şey dahil” sisteminin de etkisiyle kent merkezine girmedikleri, kentin sosyal, kültürel ve ekonomik dinamiklerinin dışında, “izole” bir turizm aktivitesi içinde oldukları da yadsınamaz bir gerçektir. Bu anlayışla, projenin potansiyel etki düzeyinin de yüksek olacağı öngörüsüyle kentte yaşayan halk için olduğu kadar, turizm etkinlikleri anlamında da bir çekim merkezi oluşturmak, böylelikle Antalya’ya gelen turistlerin kentten bağımsız turizm bölgelerinden kent içine çekilebilmeleri amaçlanmıştır. Bu olgu, Antalya’nın dünya turizm pazarındaki markalaşma sürecine de katkı sağlamayı ve Antalya’nın dünya parkları arasında ilk onda yer alabilmesini hedeflemektedir.

Planlama Aşamaları
Tasarım sürecinde proje alanının müstakil bir yapı adası olmaması, özellikle sirkülasyon anlamında zorlayıcı bir faktör olmuştur. Alanda bulunan 1. derece doğal sit alanı olan kanyon ise, sunduğu kullanım olanakları ve çeşitlilikleri ile bir avantaj olarak değerlendirilmiştir.

Kanyonun aslında proje alanının kuzeyine doğru uzantısının olduğu gerçeğini hissettirmek ve bu sürekliliği vurgulamak amacıyla alanın kuzey sınırında bu etkiyi güçlendirecek bir Kanyon Giriş Yapısı tasarlanmıştır.

Kanyon, sunmuş olduğu doğal özellikleri yanında kültürel ve tarihsel anlamda da önemli bir değere sahiptir. Bu iki önemli niteliğin de proje kapsamında güçlendirilerek değerlendirilmesi öngörülmüştür. Bu bağlamda giriş yapısından merdivenlerle vadiye iniş sağlandıktan sonra, konforlu bir yürüyüş olanağı sağlamak amacıyla, kanyon devamınca çıkış noktasına dek taşıyıcı konstrüksiyonu çelik olan, yanlardan korkuluk sistemli, vadinin doğal zemininden 2 m yükseklikte –arazi plastiğinin gerektirdiği koşullarda kendi içinde iniş ve çıkışları olabilecek – 2 m genişliğinde ahşap malzemeli yürüyüş - gezi platformu oluşturulmuştur. Bu çizgisel platformda belli aralıklarda oturma – dinlenme - seyir olanağı sağlayan – cepler - tasarlanmıştır. Ancak, orijinal zeminde yürüyüş yapmak isteyebilecek doğa tutkunları için – trekking - olanağı sağlamak amacıyla belirlenmiş aralıklarda doğal zemine iniş basamakları düşünülmektedir. Kanyonun doğal yapısını azami düzeyde koruyabilmek düşüncesiyle sit alanında herhangi bir ticari aktivite düşünülmemiştir. Kanyonun jeolojik ve bitkisel dokusunun olduğu şekliyle sürdürebilmesi amaçlanmıştır. Bu bölgede ilave bitki önerilmemektedir.

Bilindiği gibi, kanyon aynı zamanda Olbia ve Attelia antik kentleri arasındaki yol güzergahındadır ve bünyesinde bir takım antik kalıntıları da barındırmaktadır. Bu bağlamda kanyon içinde yürüyüş yapacak olan her türlü sosyal - kültürel ve entelektüel düzeydeki kimselerin, aynı zamanda; dikkatlerini çekip, ilgi ve merak uyandıracak şekilde, son derece sade, yalın hatta bazen gülümseten, bazen düşündüren bir anlatımla ve yürüyüş platformundan algılanabilecek mesafelere, güzergah boyunca belli bir prensip doğrultusunda konumlandırılmış, doğal ve kültürel ortamla bütünleştirilmiş pano - plaka benzeri ögelere yer verilmesi önerilmektedir. Böylelikle; Olbia’nın bir Lykia kenti olması ve bazı kaynaklardan anlaşıldığına göre Attelia kentini de Olbialilar’ın kurmuş olabileceği düşüncesinden hareketle, Lykia’dan yola çıkılarak bazı mitolojik karakterler, efsaneler, tanrılar, tanrıçalardan Büyük İskender’e, Roma İmparatorluğu’na, Hadrian’a dek uzanan geniş bir yelpaze içinde bu temanın yansıtılması düşünülmektedir. Örneğin; “Chimera - Kahraman Bellerofon”, “Letoon kenti - Zeus, Hera, Leto, Apollon” örneklemelerinde olduğu gibi. Böylelikle amaçlanan olgu açık havada rekreasyon olanağıyla birlikte, tarih, mitoloji ve arkeolojiye dair ilgiyi yükselterek, ziyaretçilerin düşsel zenginliklerine ve kültürel yaşamlarına katkı sağlanmasıdır. Diğer önemli bir unsur ise, bu projenin özellikle turizm olgusuyla potansiyel etki düzeyinin yüksek olacağı öngörüsüyle, söz konusu işlenen temaların bulunduğu yakın çevredeki antik kentler ve ilgili diğer bölgelere de ilgiyi yükselterek, oralara da turizm hareketlerinin yönlendirilebilecek olmasıdır. (Ancak, söz konusu temalar hazırlanırken konuyla ilgili arkeolog, sanat tarihçisi gibi uzmanlarla çalışılması bir gerekliliktir.)

Antalya kentindeki yaşam dinamikleri ve iklimsel veriler göz önüne alındığında, kanyonun uygun aydınlatma ile gerekli güvenlik önlemleri de alınmak suretiyle gece belirlenmiş bir saate kadar ziyaretçilerin kullanımına açık tutulması önerilmektedir. Aydınlatma anlamında sadece falezleri, tarihi Roma köprüsü, nişler gibi antik kalıntıları öne çıkartacak şekilde projektörler kullanılması, yürüme platformunda ise, bir iz şeklinde çizgisel led aydınlatma önerilmektedir.

Yürüme platformunun ve kanyonun bitiminde merdivenlerle içinde Işık Kulesi’nin de bulunduğu meydana çıkılmaktadır. Işık Kulesi, 14 kodunda konumlandırılarak görsel etkisinin yüksek olması amaçlanmıştır. Bilindiği gibi, Lykia, kaynaklarda “Işık Ülkesi” olarak anılmaktadır. Yine bazı kaynaklarda, Olbia kentinin “Luwi” dilinde “Alluva” olduğu, bunun da “Işık - Güneş Yeri” anlamına geldiği, hatta o dönemde Işık Tanrıçası adına bir tapınağın varlığından söz edilmektedir. Benzer şekilde “Işık Tanrısı” olarak da anılan Tanrı Apollon’un da Lykialı olduğundan söz edilmektedir. Bütün bu veriler göz önüne alındığında, tasarlanan meydan ve Işık Kulesi sözü edilen temaların çağdaş bir versiyonu olarak düşünülmüştür. Ayrıca söz konusu meydanın çeşitli plastik ve görsel ögelerle desteklenmesi öngörülmektedir. Söz konusu temanın kanyon giriş yapısında da bazı görsel efektlerle vurgulanması düşünülmektedir. Bu meydanın özellikle gençlik grupları için açık havada yapılacak gösteri - sergi, sanat ve eğlence aktivitelerin mekanı olarak kullanılması önerilmektedir.

Minicity maketlerinin sergilenmesi için belirlenen alanın, halkın kullanımına özgürce sunulabilmesi için, girişin ücretsiz olması önerilmektedir.Ancak, maketleri koruma amaçlı olarak kontrollü giriş - çıkış düşünülmüştür. Minicity alanına giriş binasından sonra bir meydanla açılım sağlanması öngörülmüştür. Cumhuriyet dönemi eserlerinin sergilendiği meydandan sonra arazi plastiği avantajlı bir şekilde değerlendirilerek, uygun bir kompozisyon dahilinde, Ege ve Akdeniz Bölgesi eserleri, İstanbul Boğazı çevresi eserleri, İstanbul’da yer alan diğer eserler, Doğu ve Güneydoğu Bölgesi eserleri, Orta Anadolu Bölgesi eserleri bölümleri şeklinde değerlendirilmek üzere maket yerleşim planlamasının yapılması öngörülmektedir. Bu yerleşim mantalitesi ile yine projenin potansiyel etki düzeyinin yüksek olacağı öngörüsüyle; turizm hareketleri göz önüne alındığında, bölgelerin özelliklerini, tercih edilme olasılıklarını vurgulamak olarak amaçlanmıştır.

İnteraktif Su Dünyası Temalı Parkı’nda; çocuklar ve yetişkinler için rekreasyonel olanaklar sağlanmaka birlikte özellikle ilköğretim düzeyindeki çocuklar ve gençler için doğal çevre ve doğal yaşam konularında görsel eğitim olanakları da sunulabilmektedir. Böylelikle, hızla yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olan ve eko sistemin omurgası olan Yağmur Ormanları gibi ve diğer önemli konulara dikkat çekilerek, özellikle çocuklarda bilinç ve duyarlılık düzeyini artırmak amaçlanmaktadır. Su dünyası tanımını desteklemek ve eğitim - araştırma gelişimi için park ile ilişkili bir Su Dünyası Araştırma Merkezi de tasarım içinde yerini almaktadır. Akdeniz Üniversitesi ile de ortak kullanılabilecek bu merkez ile genel eğitim ve araştırma ihtiyaçları karşılanabilecek, seminerler ve konferanslar düzenlenebilecektir. Periyodik yayınlar bölümü, kütüphanesi ve belgesel arşivi ile de olayın kültürel boyutu güçlendirilecektir. Ayrıca interaktif tanınımıyla insanların suyla ve su dünyası canlılarıyla birebir etkileşebilecekleri ortamlar yaratılmakta, beraber yüzebilmeleri, hatta dokunup sevebilmeleri için imkanlar sunulmaktadır. Özellikle engelli ve özürlü eğitimleri için oluşturulan tedavi amaçlı, su dünyası canlıları ile terapi havuzları da, bu parkı özel kılacak unsurlardan biridir. İnteraktif Su Dünyası Parkı genel kullanımı açısından insanların tam bir gün ayırabilecekleri ve bu süreyi eğlenceli bir şekilde dolu dolu yaşayabilecekleri şekilde tasarlanmıştır. Kullanıcılar bu parkın içinde mayolarıyla dolaşabilecekler, dilediklerince güneşlenebilmeye ve yüzmeye de zaman ayırabileceklerdir. Kumsal şeklinde düzenlenecek olan havuzların etrafları bu ihtiyacı karşılamak ve doğal ortam etkisini arttırmak için düşünülmüştür.Genel havuzlar ise tamamiyle naturel göletler - koylar şeklinde tasarlanmış olup, doğal kaya ve bitkilerle genel temanın etkisini artıracaklardır.Park içinde konumlanmış olan iki adet anfi tiyatro yapısı ile, renkli su dünyası gösterilerinin sunulacağı mekanlar oluşturulmuştur. Ayrıca, Yağmur Ormanı Çadırı içinde konumlanmış olan dört boyutlu sinema ile insanlara görsel doğa turları yaptırılabilecek, hareketli koltukları, su, rüzgar ve koku etkileşimli ortamıyla da eğlenceyi maceraya dönüştürebilecektir. Genel olarak İnteraktif Su Dünyası Parkı’nın kullanımı yılın on iki ayına yayılacak olup, akvaryum restoran ve yağmur ormanı çadırıyla da bu kullanım sürekliliği sağlanacaktır.

Bitkilendirme Kriterleri
Projenin genel anlamda bitkilendirme konseptinde sade, ancak görsel etkisi yüksek bir kompozisyon önerilmektedir. Çim alan miktarı bazı gerekli görülen bölgeler dışında minimum düzeye indirgenmiştir.

Proje alanının güneyindeki kıyı giriş bölgesinde giriş platformunu destekler biçimde, formal düzende yerleştirilmiş dekoratif bitkiler, kısmen çim alan ve renk etkisi ve algısı yüksek geniş mevsimlik çiçek alanları önerilmektedir.

Temalı Su Dünyası Parkı’nda ağırlıklı olarak egzotik formlu bitkiler, succulent bitkiler, büyük kaktüsler ve çim alan gerektiren bazı lokal bölgeler dışında otsu ve diğer yer örtücü bitkilerin kullanımı düşünülmektedir. Ancak yağmur ormanı çadırında amaca uygun bazı özel bitkilerin kullanılması aşamasında botanikçilerle birlikte çalışılması gerekliliği vardır.

Doğal sit alanına yukarda da belirtildiği gibi ilave bitki önerilmemektedir.

Özellikle yürüme yolları, oturma - dinlenme bölgeleri ve otopark alanları gibi gölgeleme gereksiniminin yüksek olduğu bölgeler dışında proje alanının genelinde geniş taç yapan ağaçların yoğun bir şekilde kullanılması düşünülmemektedir. Bu paralelde proje alanının genelinde güçlü bir görsel etki oluşturmak için, rüzgar yönleri dikkate alınarak koku – etki analizleri de yapılmak suretiyle ölçü – form – renk - doku kriterleri doğrultusunda; büyük, geniş, saf gruplar halinde, informal düzende Proje alanı ekolojisine uyumlu, kayalık zeminde adaptasyonu ve örtücü - kapatıcı niteliği yüksek, perenniyal özellik içeren aromatik ve yer örtücü bitkiler ve de çalı formlu Akdeniz’le özdeşleşmiş bitkilerin kullanılması önerilmektedir.

Antalya Büyükşehir Belediyesi Konyaaltı Doğa ve Kültür Parkı Alanı Mimari ve Çevre Düzenleme Proje Yarışması