Gündem

Diktatörlük ve Mimarlık

Tarih: Kasım 2008 Kaynak: Wikipedia, Baunetz, German-architecture.info, German-architecture.info, Tel Aviv University, Dunaujvaros 2400, Vikilu.de Derleyen: Burcu Karabaş, Arkitera.com
Galibiyet Kültü
Naziler ve Romalılar, devasa boyutlardaki mimari ögeleri korkutmak ve gözdağı vermek için kullandı. Her iki kültürde de, zafer ideolojilerini kutlayan ve yücelten mimari anıtlara rastlamak mümkün: Zafer kemerleri, sütunlar ve belli bir kesimin boyun eğmesine dayanan tören geçitleri, bu ideolojinin parçaları. “Romalılar, imparatorluklarının kazandığı zaferleri kutlamak için kemerler inşa ettirmişti, Hitler ise bunu henüz ulaşmadığı zaferler için yaptı.” cümlesi, Albert Speer’e ait.

Naziler, Reich’ın doğu sınırında birçok askeri anıt tasarladı ve inşa etti. Aynı şekilde Romalılar’ın da sınırlarda zafer kemerleri inşa ederek bu yapılara hem anıt olma, hem de düşmanları caydırma görevi yüklediği biliniyor. Tasarımı Wilhelm Kreis’a ait olan Soldatenhalle, Alman tarihini yaşatmak ve geşecek zaferleri kutlamak amacını taşıyan anıtsal binalar arasında en önde gelenlerden biri. Binanın mimarisinin temel özellikleri ise açıkça Roma etkileri taşıyor.


Soldatenhalle

Bayraklar ve semboller de, Nazi seremonileri ve mekan dekorasyonunda oldukça önem taşıyordu. Nürnberg’teki toplanma alanlarında taşınan kartal başlı sancaklar, Roma lejyoner sancaklarını anımsatıyordu. Hitler’in mimarlık anlayışının “Güç ve Kuvvet” (Macht und Gewalt) anlayışına dayandığı, binaların bugünkü durumunu yansıtan fotoğraflardan bile algılanabilecek derecede belirgin. Bu da, liderin mimari anlamda kısmen de olsa amacına ulaştığını gösteriyor.

Hitler’in yenilmesinden sonra, Nazi mimarlığının liderin megaloman ideallerinin bir parçası olarak yorumlanması ise kaçınılmazdı. Bu, her ne kadar geçerli bir bakış açısı olsa da, binaların inşa edildikleri dönemde Almanya’nın güçlenişini ve Hitler’in kazandığı başarılarla yarattığı iyimserlik ortamını simgelediği düşünüldüğünde, fazla basitleştirilmiş bir saptama olduğu söylenebilir. Hitler’in mimarlık anlayışının yanlış yorumlanmasının bir sebebi de, gelecekte büyüyeceğini öngördüğü Reich toprakları için tasarım yaptırıyor olmasıydı. Bu iyimser beklentilerinin gerçeğe dönüşmemesi, yarattığı mimarinin de sonradan incelendiğinde akıl sağlığı yerinde olmayan bir liderin eseri olarak anlaşılmasına yol açtı. Diktatörün planlarını objektif bir yaklaşımla yorumlamak her ne kadar zor olsa da, Nazi mimarisinin psikolojik olarak etkisiz ve sembolik anlamda zayıf olduğunu söylemek yanlış olur. Eğer Hitler tüm politik ve askeri hedeflerine ulaşmış ve varisleri de onun kazançlarını pekiştirmiş olsaydı, Alman sanatı ve mimarisinin bugün klasik Roma dönemini yansıtacağına şüphe yok.
İmaj Galerisi
Diktatörlük ve Mimarlık
Diktatörlük ve Mimarlık
Gündem Arşivi
Dönem için hazırlanan gündemlerin listesi aşağıdadır. Ayrıntılarına ulaşmak istediğiniz gündem başlığını listeden seçiniz.